Özgül Öğrenme Güçlüğü

Özgül öğrenme güçlüğü, anlamayı ya da dili -yazılı ya da sözlü- kullanmayı içeren temel psikolojik süreçteki bir ya da birden fazla bozukluktur. Bu bozukluk dinleme, düşünme, yazma, hecelemede ya da matematik hesaplamadaki eksik becerilerle kendini gösterir.

ÖZGÜL ÖĞRENME GÜÇLÜĞÜ ÇEŞİTLERİ VE BELİRTİLERİ

DİSLEKSİ – OKUMA GÜÇLÜĞÜ

  • Okuma hızı yavaştır, sözcük sözcük okur.
  • Okurken yerini kaybeder.
  • Okurken göz hareketleri sürekli geri gider, yeni satıra geçerken hata yapar.
  • Sözcüğü bütünüyle ters çevirip yanlış okur.
  • Okuduğunu hatırlamakta zorlanır.
  • Okuduğunu çok az anlar.
  • Benzer sözcükleri karıştırır: UYAK-AYAK
  • Harfleri değiştirebilir: DAL- BAL

DİSGRAFİ – YAZMA GÜÇLÜĞÜ

  • Bakarak sözcükleri, cümleleri, paragrafı doğru kopyalamada zorluk yaşarlar.
  • Dinleyerek sözcükleri, cümleleri, paragrafı doğru kopyalamada zorluk yaşarlar.
  • Düzensiz bir defterler kullanımları vardır.
  • Yazarken harflerin yerlerini değiştirirler.
  • Harfleri karıştırırlar: b-d, p-q

 DİSKALKULİ – MATEMATİK GÜÇLÜĞÜ

  • Dört işlemle ilgili sorunlar yaşar.
  • Rakamları karıştırır: 6 ve 9 gibi
  • Kesirli ifadeleri anlamada zorluklar yaşar.
  • Saati öğrenmekte güçlük çekerler.
  • Para ile ilgili sorunlar yaşarlar: para üstü alma verme

NOT: Yukarıda verilmiş hatalar bütün çocuklarda görülebilir ancak özgül öğrenme güçlüğü olan çocuklar bu hataları daha çok ve sık yaparlar.

ÖZGÜL ÖĞRENME GÜÇLÜĞÜ TANISI VE EŞ TANI

Kişiye standardize edilmiş bir test uygulandığında kronolojik yaşı, aldığı eğitim ve zeka düzeyine uygun olmayan okuma, yazma veya matematik alanında beklenilenin altında bir performans göstermesi bize kişinin sahip olduğu özgül öğrenme güçlüğünü sunar. Kişi sadece bir alanda veya birden fazla alanda beklenilenin altında performans gösterebilir. Örneğin, bir çocuk sadece disleksi tanısı alırken başka bir çocuk disleksinin yanında diskalkuli tanısı da alabilir.

Özgül öğrenme güçlüğüne eş tanı olarak da bakıldığında ise ÖÖG’si olan kişilerin %25-30’ unda Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite (DEHB) vardır. DEHB tanısı almış kişilerin ise %75-80’ inde ÖÖG görülmektedir.

NOT: Öncelikle çocuklarda göz ve kulak muayenesi yapılmalıdır. Fiziksel bir rahatsızlık dolayısıyla çocuklar bahsedilen alanlarda düşük performans gösterebilir. Bu durumun netleştirilmesi sonrasında psikolog ve özel eğitim uzmanlarınca ÖÖG teşhis edilir. DEHB ise doktor tarafından teşhis edilir.

Beyza KOSANOĞLU

Psikolog